28 Ara 2011

Zile Alayurt-Araplar Köyü


Zile Alayurt-Araplar Köyü
İlçenin güneyinde bulunan Alayurt Köyü, Üyük, Belkaya, Taşkıran köyleri ve Yıldıztepe Kasabası ile komşudur. Yolunun 19 km. si asfalt, 5 km si stabilize olan köyün ilçe ile ulaşımı taksi ve traktörlerle yapılmaktadır.
Köyün ne zaman kurulduğu kesin olarak bilinmemekle beraber bugünkü köyün yakınlarına gelip yerleşen 5-10 arap ailenin çevre köylerce rahatsız edilmeleri üzerine bu ailelerin ıssız ve ormanlık olan bugünkü yere gelip yerleştikleri rivayet edilmektedir.
Arap olduğu söylenen bu ailelerden dolayı köyün adına Araplar dendiği sanılmaktadır. Daha sonra köyün ismi Alayurt olarak değiştirilmiştir.
112 haneden ibaret olan köyde, 8000 dekarı kıraç olan köy arazisinin, 3000 dekarı, köye 6 km. uzaklıktaki Yıldıztepe Göletinden motopomplarla sulanmaktadır. Köy arazisinde şeker pancarı, ayçiçeği, buğday, arpa, nohut, mercimek gibi ürünler yetiştirilmektedir.
Köyde 95 traktör mevcuttur. 300 büyükbaş, 900 küçükbaş hayvan mevcut olan köyde besicilik yaygındır. Eğitim-öğretime 1943 yılında geçici bir binada başlanan köye 1962 yılında Devlet tarafından 3 derslikli 2 lojmanlı okul yapılmıştır.
Okulda 52 öğrenci öğrenim görmekte olup, okur-yazar oranı %95'dir. Eğitim öğretime çok önem verilen köyde yüksek tahsil yapan 25 kişinin yanında devletin çeşitli kademelerinde çalışan birçok memur bulunmaktadır.
Köy kahvesinde kurulan kitaplığa günlük gazete gelmektedir. Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü tarafından değişik tarihlerde biçki-dikiş, halıcılık ve marangozluk kursları açılmıştır. Çamlık ismiyle anılan mevkiide evliya olduğu söylenmekte ve köy halkı tarafından ziyaret edilerek adak kurbanları kesilmektedir.Çiftçiliğin kutsallığına inanılır. Yeni yapılan evlere nazar değmemesi için üzellik, nal, boynuz asılır. Boyacılık, duvar ustalığı, marangozluk gibi meslekler yaygındır.
Eski bir camii, köy konağı, sağlık evi, otomatik telefonu, elektriği bulunan köyde içme suyu şebeke sistemlidir.
Muskacının, üfürükçünün ve geleneksel ilkel yöntemlerin rağbet görmediği köyde hastalık halinde tıbbi yöntemlere başvurulur, nüfus planlamasına uyulur. Yaygın olmamakla beraber akraba evliliği görülen köyde, birden fazla evliliğe kız kaçırma olayına ve kan davasına rastlanılmaz.
1851-1914 yılları arasında bu köyde yaşamış GÜLAM HAYDAR ile 1890-1953 yılları arasında yaşamış kızı ZİKRİYE (Cemal Ana) isimli halk şairlerinin tasavvuf! şiirleri köy halkı tarafından ezbere bilinmektedir.

1 yorum:

Son Baharlar dedi ki...

Ben Alayurt(Araplar) köyündenim.Köyümüzün geçmişi ile ilgili,yazmış olduğunuz bilgi "5-6 Arab aile tarafından kurulduğu" düşüncesi,tamamen bilimsellikten,gerçeklikten uzak,uydurma,yanlış ve yalan bir bilgidir.Ben,bizim köy orjinal bir Alevi köyü olduğu için,anadolunun onlarca asırdır en eski"ötekileri" olarak ilan edildiği için,objektif olmaktan uzak,ırkçı ve dinci faşist zihniyetli çevreler tarafından,kasıtlı olarak,ileri sürüldüğünü düşünüyorum.Birincisi bizim köyün Arablıkla etnik anlamda,hiç bir ilgisi yoktur.Bizim köy,etnik olarak oğuz boylarından gelen,Türkmen-Yörük tür.Beydili boyu,Araplı obasına mensuptur ve binlerce yıllık inançları olan aleviliği ve binlerce yıllık Türkmen gelenek ve yaşam tarzını sürdüren,Emevi,Abbasi,Selçuklu ve Osmanlı zulmüne karşı,Arablaşmaya karşı da,asırlarca direnmiş,kendi kültürel kimliklerini savunmuşlardır.Beydili boyu,çok sayıda obalardan oluşur,Araplı obası,Anadolu,İran,Irak ve kısmen Suriye'ye dağılmıştır.Bundan bir kaç asır öncesine kadar,Beydili Türkmen boyuna mensup olan,bütün obalar Alevi inancındaydı.Zulüm,zorunlu iskan,baskı,katliam sürgünler ve inanç asimilasyonu sonucunda,önemli bölümü Sünni-Müslüman inancını zorla kabul etmek zorunda bırakılmıştır.Ancak gene de,çoğunluğu Alevi inanç,kültür ve ritüellerine bağlı olarak yaşamaktadır.Bir başka Beydili obası olan,Sıraçlar obası,Hubyar ocağına bağlı Alevi-Türkmenlerdir.Bizim köyün bağlı bulunduğu,Araplı obasının ismi,göçebelik döneminde,çift hörgüçlü Arab devesi,beslemelerinden kaynaklanmaktadır.Lütfen,yazmış olduğunuz yanlış bilgiyi düzeltmenizi sizden rica ediyorum.Ne bizim köyün ne de,Anadolunun dört bir yanına ve İran(özellikle Güney Azerbayca),Irak(kuzey kesimi) ve kısmen Suriye ye dağılmış olan Araplı obasına mensup olan hiç bir köyün,Arablıkla uzak yakın hiç bir ilişkisi yoktur.